608 807 895

contacto@arraianos.com

Galeras, 13 2-8
15705 Santiago de Compostela

Formulario de Contacto

Guerra Civil e Posguerra (1936-1948)

O 21 de xullo, Velo foi detido e conducido á Comandancia Militar de Celanova, negándose a entregar os arquivos das fichas de militantes das Mocedades. Foi liberado pola intercesión dun tío seu. Comezou tamén neste tempo a dar aulas como mestre particular, o que acabou sendo o seu traballo habitual, até que foi recrutado e mobilizado en marzo do 37. Seica tentou fuxir ao bando republicano en dúas ocasións, librándose de novo de ser procesado grazas ás influencias familiares.

En 1942 morreu a súa nai e un ano despois, en vista das enormes dificultades que atopaba para desenvolver o seu traballo en Celanova, trasladouse a Vigo, onde abriu outra academia. Foi a máis tardar nesa época que entrou en contacto con sectores da resistencia antifranquista e da guerrilla. En 1944 é detido nunha gran redada.

En 1947, grazas a unha liberdade provisional e perante o perigo de ser novamente preso, foxe xunto co seu amigo Mariano Otero Castelao e agóchanse na aldea de Moreira, na casa dunhas amizades, preto de Celanova.

Ambos amigos pasaron clandestinamente a Portugal e foron acollidos por Luís López en Estoril. Velo foi detido pola PIDE. Coa axuda da organización humanitaria “Unitarian Service” e a intervención directa do presidente venezolano Rómulo Gallegos, a quen Velo coñecera anteriormente, consegue un pasaporte de emerxencia que lle permite saír do país en 1948.

XOSÉ VELO EN VIGO, A GUERRILLA ANTIFRANQUISTA NA PROVINCIA DE PONTEVEDRA | DOCUMENTAL

MENÚ